Νέοπλασμα – Αυτοδύναμος και αυταρχικό πολλαπλασιασμός κυττάρων
Καλοήθη επιθηλιακά νεοπλάσματα – Αδένωμα, θηλώματα
Κακοήθη επιθηλιακά νεοπλάσματα – καρκινώματα (επιδερμοειδή ή πλακώδη και αδενοκαρκινώματα)
Κυτταρική Διαφοροποίηση – έλεγχος της γονιαδιακής έκφρασης
Διαφοροποίηση νεοπλάσματος: Βαθμός ομοιότητας του προς κάποιο ώριμο ιστό (μορφολογική, λειτουργική, ανοσολογική)
Μικροσκοπικά παρασκευάσματα
- Ινοαδένωμα (μαστού): αδενικοί σχηματισμοί μέσα σε άφθονο ινώδες συνδετικό υπόστρωμα. Αδενικό επιθήλιο και μυοεπιθηλιακά κύτταρα.
- Βλεννώδες κυσταδένωμα (ωοθήκης): σωληνώδεις και κυστικοί σχηματισμοί επενδυόμενοι από βλεννοπαραγωγό επιθήλιο (βασική εντόπιση πυρήνων) χωρίς ατυπία.
- Αδενο – Ca (πνεύμονα): Σωληνώδεις – θηλώδεις – ηθμοειδείς – συμπαγείς. Αθροίσεις. Κυτταρική ατυπία – Νεκρώσεις.
- Σκιρρώδες Ca μαστού: Σωληνώδεις – συμπαγείς – ηθμοειδείς αθροίσεις καρκινικών κυττάρων (με ατυπία) σε άφθονο συνδετικό υπόστρωμα.
- Ca τραχήλου in situ: αντικατάσταση όλου του πάχους του επιθηλίου από νεοπλασματικό ιστό χωρίς προσανατολισμό κυττάρων ή φυσιολογική ωρίμανση. Ατυπία κυττάρων – Μιτώσεις.
- Πλακώδες Ca (δέρματος): ανάπτυξη στο χόριο κυτταρικών αθροίσεων με στοιβάδωση πλακώδους επιθηλίου με σφαίρες κερατίνης (καλή διαφοροποίηση)
- Καρκινοειδές στομάχου: νευροενδοκρινής όγκος στο χόριο. Απρόβλεπτη συμπεριφορά, κύτταρα μικρά, ομοιόμορφα, σε φωλεές – ροζέτες – δαντελωτές αθροίσεις.
- Αναπλαστικό καρκίνωμα: συμπαγής και διάχυτη ανάπτυξης λίαν ατύπων κυττάρων. Μεγάλη πολυμορφία. Μιτώσεις – Νεκρώσεις.
Πηγή: Σημειώσεις Αναπλ. Καθηγ. Ε. Κουτσελίνη – Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών – Ιατρική Σχολή